quantum teorisi etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
quantum teorisi etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

11 Ocak 2013 Cuma

Zamanda Yolculuk Hakkında Bilmediğiniz 5 Şey







Zamanda zikzaklar çizmek için ya geçmişi ziyaret edersiniz ya da geleceğe atlarsınız. Bu konseptler öyle büyüleyici ki aklı ele geçiriyor ve hayalgücümüzü acımasız bir ihtimamla çeliyor. Olasılıkları bir düşünün: Çocukluğunuzu ziyaret eder miydiniz? Aristoteles’le konuşur Julius Caesar’la içki içer miydiniz? Ne yazık ki şu an için bunlar yalnızca hayalgücümüzde var olan sorular. Ancak büyük isimler zamanda yolculuk yapma konusuyla ilgili şüphelerini daha önce dile getirip bu ihtimalin tam anlamıyla olanaksız olmayacağını da eklemişlerdi. Aslında tanınmış fizikçi Stephen Hawking, kendi adına bazı kesin yargılara da ulaşmıştı. İşte zamanda yolculuk hakkında bilmedikleriniz.



1. Stephen Hawking Zamanda Yolculuğun Olanaksız Olduğunu İddia Etti: Zamanda yolculukla ilgili pek çok teoriden biri, kainatın zaman makinelerinin yapılmasına izin vermeyerek kendini bir paradokstan (zamanda yolculukla ilgili sorunlardan) koruyacağından bahseder. “Tüm zaman makineleri aktive edildikleri anda büyük ihtimalle kendilerini imha eder,” diyor ünlü fizikçi Kip Thorne da. İsteksiz bir kainat düşüncesi biraz tuhaf gelse de (insan Son Durak isimli filmdeki görünmez güçleri düşünmeden edemiyor) Stephen Hawking bu hipotezi açıkça kabul ediyor. Hatta zamanda yolculuğun fizik yasaları arasında yasaklayacak bir kanun olacağını düşünüyordu. Hawking, kronoloji koruma durumunun, bu yasayı oluşturacağını. Bu önerisinden sonraki yıllarda Hawking zamanda yolculuğu engelleyecek hiçbir fizik yasası bulamadığı için oldukça sinirlendi. Bu olasılıksızlığı kanıtlayamadığı için Hawking fikrini değiştirdi ve zaman yolculuğunun mümkün olabileceğini fakat pratik olmayacağını ifade etti.

2. Zamanda Yolculuk Yaptığınızda Kainat Buna İzin Vermeyebilir: Hawking’in bir zamanlar zamanda yolculuğun imkansız olduğuna inanmasına şaşmamalı. Çünkü bu prosedürde fazlaca paradoks bulunuyor. Bunların en ünlüsü de -büyükbaba paradoksu- şu muammayı ortaya koyar: Zamanda geri gitsen ve büyükbabanı öldürsen hiç doğma şansı elde edemeyeceğinden varlığın sona ermez mi? Akıllara durgunluk veren bu başlangıcından ötürü büyükbaba paradoksunun karmaşasını ortadan kaldırmak için pek çok teşebbüste bulunulmuştur. Belki de bu teşebbüslerin en başarılısı Amerikan fizikçi Hugh Everett’ten geldi. Everett, zamanda yolculuğun çok dünyalı yorumunu ortaya atmıştır. Çoğu kez gözden geçirilmesine rağmen bu fikir aslen pek çok kainatın var olabileceğini ve her birinde farklı olayların farklı sonuçlar doğuracağını öne sürer. Bu yüzden zamanda geriye gidip büyükbabanızı öldürseniz geldiğiniz kainat zarar görmezdi ve siz yaşamınıza devam ederdiniz (akrabasını öldürmüş bir sadist olarak elbette), çünkü kainat sizi hayatta tutmak için değişirdi. Bu fikir teorik olarak quantum mekaniğiyle paralel gidiyor gibi görünse de onda da septiklik bulunur. Daha yakın zamanlarda fizikçiler Daniel Greenberger ve Karl Svozil tarafından ortaya atılan modelde ise quantum mekaniği zaman yolculuğuna tek bir zaman çizgisinde izin veriliyor fakat ünlü büyükbaba paradoksuna çare yine de veriliyor. Greenberger ve Svozil’e göre quantum nesneler çeşitli parça dalgaları olarak vardır ve her dalga uzay-zamanda belli bir yolu izler. 2005 senesinde Greenberger ve Svozil, bu dalgalar zamanda geri gittiklerinde zararlı bir biçimde araya giriyor ve olanların farklı bir şekilde yaşanmasını önlüyor. Böylece şimdiyi biliyorsanız bunu değiştirme gibi bir şansınız olmuyor. Profesör Grenberger BBC’ye “Büyükbabanı öldürmek için geçmişe gidersen asıl bulunduğun zamana geri döndüğünde büyükbaban ya odadan çıkmıştır, ya onu bir yerde bulamazsın ya da fikrini değiştirirsin,” demiştir.